In het kader van de rubriek Sterk met Europa plaats ik enkele kanttekeningen bij de informele Eurotop in Bratislava op 16 september 2016. In zakelijk opzicht valt weinig te melden. Het was vlees noch vis. Natuurlijk kan men zich verschuilen achter het informele karakter en achter het feit dat men toch één besluit heeft genomen, namelijk dat er nieuwe plannen moeten worden gemaakt ter bespreking in een volgende Eurotop.

Maar wat er aan inhoudelijke informatie naar buiten kwam laat zien dat men uitsluitend heeft gesproken over andere en betere manieren van samenwerken in moeilijke dossiers. Geen enkel signaal dat die moeilijke dossiers worden veroorzaakt door het verkeerde fundament van de Unie, namelijk het intergouvernementele besturingssysteem. Wat men ook gaat plannen in de komende maanden, de ellende wordt alleen maar groter als men het intergouvernementele besturingssysteem niet inruilt voor een federaal Europa. Alleen in een federatie kan men de kennelijke wens van veel regeringsleiders inwilligen, namelijk een Europese Unie die zich beperkt tot kerntaken. Maar deze eenvoudige kennis ontbreekt op dat niveau. Gelet op de geschiedenis van fout op fout sinds het Schuman Plan van 1950 verwacht ik dan ook niets van Stap 1 van het Stappenplan dat men in Bratislava opstelde. Die stap luidt: ‘Algemene diagnose en doelstelling.’ Voor die diagnose kan men terecht in mijn rubriek Sterk met Europa. Maar de kans dat dit gebeurt lijkt mij nihil, omdat ze de oorzaken van het falen van de EU nooit bij zichzelf zullen zoeken, maar altijd ergens extern.

Naast het vlees noch vis karakter van de uitkomsten van dat informele beraad vielen twee andere zaken op. In de eerste plaats de afwezigheid van de premier van Engeland. Als argument was aangevoerd dat die afwezigheid legitiem was in het licht van het Brexit-referendum. Maar zelfs een eerstejaars rechtenstudent begrijpt dat dit rechtens niet klopt. Zolang het Verenigd Koninkrijk lid is van de Europese Unie kan het elke Eurotop bijwonen, met spreekrecht. In mijn video’s in de rubriek Sterk met Europa laat ik een en ander maal zien hoe zwak het juridische denkwerk van de Europese Raad is. Dus daar verwijs ik kortheidshalve naar.

Een ander opvallend punt was de bevestiging van de versplintering binnen de Europese Raad. Die is in minstens drie groepen uiteengevallen. De westelijke groep waarin onder meer Duitsland, Frankrijk en Nederland zitten. Een zuidelijke groep met landen als Spanje, Portugal en Griekenland. En een oostelijke groep waarin enkele voormalige Balkanstaten – de zogeheten Visegrad-groep van Hongarije, Polen, Slowakije en Tsjechië – zich verenigen, met name rond het thema van de – volgens hen – te grote druk die vanuit Brussel op hen wordt uitgeoefend om zich te conformeren aan gemeenschappelijk genomen besluiten. Bijvoorbeeld inzake de opvang van vluchtelingen. Die groep heeft een nieuw begrip gelanceerd: flexibele solidariteit. Zie het als een formalisering van  het splijtzwamkarakter dat zich steeds sterker binnen de Unie openbaart.

Meer informatie over Sterk met Europa vindt u op de website van de Sterk Leren Academy.


Delen: Facebooktwitterredditlinkedinmail